عبدالرضا فرجی راد، دیپلمات پیشین و استاد ژئوپلیتیک معتقد است که چالش میان ایران و اروپا فراتر از غنیسازی است و اگر ایران و آمریکا به توافق نرسند، قطعنامه به شورای امنیت میرود و زمینه ساز فعال شدن مکانیسم ماشه میشود.
دیدارنیوز: در شرایطی که ایران و آمریکا همچنان بر مواضع خود پافشاری میکنند، خبری از دور ششم مذاکرات به گوش نمیرسد.
اگر چه انتظار توافق آهسته آهسته رنگ میبازد، اما هنوز تصویری از خاتمه مذاکرات ترسیم نشده و مشخص نیست بدون توافق هستهای چه وقایعی در انتظار خواهد بود.
روزنامه ستاره صبح در گفتوگو با عبدالرضا فرجی راد، دیپلمات پیشین و استاد ژئوپلیتیک به بررسی این موضوع پرداخته که در ادامه میخوانید:
*جامعه خود را برای توافق آماده کرده بود و تصوری از فردایی که مذاکرات در آن به نتیجه نرسد ترسیم نشده بود. پرسش این است اگر مذاکرات متوقف شود و توافق حاصل نشود چه اتفاقی میافتد؟
نباید امید زیادی به توافق میبستیم. اختلاف بر سر غنی سازی مذاکرات را به بن بست رسانده است. البته برای باز شدن این گرهها طرحهای دیگری ارائه و پلن کنسرسیوم مطرح شد.
ویتکاف نامهای برای وزیر امور خارجه فرستاد و ایران در حال بررسی آن پیشنهاد است و نشستهای بعدی بر اساس آن پیشنهاد و این پاسخ برگزار خواهد شد. اگرچه پاسخ نامه ویتکاف محرمانه ارسال خواهد شد، اما شاید بخشی از پاسخ همان موضوع گفتوگوها در دور ششم مذاکرات باشد.
*دوره انتظار برای برگزاری جلسه ششم طولانی شده، چه تحلیلی درباره این تأخیر دارید؟ آیا این تأخیر نشانهای ازتلاش برای کسب نتیجه است یا خیر؟
برگزاری نشست ششم تا اینجا رد نشده است و مذاکرات ادامه پیدا میکند، اما به نتیجه رسیدن یا نرسیدن گفتوگوها و آینده توافق مشخص نیست.
اگر مذاکرات به نتیجه برسد میتوان پیش بینی کرد که حرکت آژانس بینالمللی انرژی اتمی و سه کشور مطرح اروپا در تصویب قطعنامه در شورای حکام آژانس، به شورای امنیت نرسد؛ اما اگر ایران و آمریکا به توافق نرسند قطعنامه به شورای امنیت میرود و زمینه ساز فعال شدن مکانیسم ماشه میشود.
بسیاری از تصمیمات مهم به نتیجه مذاکرات ایران و آمریکا چشم دوخته است. این تأخیر به دلیل طرحی است که ویتکاف ارائه کرد و توسط عمانیها به تهران رسید. امروز ایران در مرحله بررسی و اعلام نتیجه است. به همین دلیل اعلام زمان برگزاری دور ششم گفتوگوها به طول انجامید. من به ادامه مذاکرات خوش بین هستم، ولی نمیتوان گفت که گفتوگوها به نتیجه میرسد.
*آیا همچنان در غنی سازی متوقف هستیم یا مذاکرات ایران و آمریکا چالشهای دیگری نیز دارد؟
چالش میان ایران و آمریکا غنی سازی است. چالش ایران و اروپا موارد دیگری علاوه بر غنی سازی است. اروپا هم منافع و دغدغههای خاص خود را دارد، آنها مدعیاند ایران امنیت اروپا را به خطر انداخته است، اما بر حسب شرایط امروز مسئله غنی سازی بیشتر مطرح میشود.
البته رویکرد دولت آمریکا نیز یک رویکرد مشخص نیست و آنها هم به جمع بندی نهایی نرسیدهاند و اظهارات متناقضی دارند. در حالی که رویکرد طرف ایرانی مشخص است. ایران حق غنی سازی خود را به عنوان خط قرمز معرفی کرده است.
در روزهای اخیر میان اظهارات دولتمردان از جمله مقامات وزارت امور خارجه به مواردی از جمله مسائل منطقهای برخوردیم. مشخص نیست طرف مقابل به حل چالش غنی سازی رضایت خواهد داد یا در ادامه مسائل دیگری را پیش میکشند؟!
