بررسیهای میدانی از بازار مصرف نشان میدهد که محصولات لبنی طی هفتههای اخیر با افزایش محسوس قیمت مواجه شدهاند؛ افزایشی که از شیر و ماست گرفته تا پنیر و دوغ را دربرمیگیرد و فشار بیشتری را به سبد معیشت خانوارها وارد کرده است.
دیدارنیوز: سخنگوی انجمن صنایع فرآوردههای لبنی ایران، با تأکید بر تلاش تولیدکنندگان برای حفظ ثبات بازار گفت: باید هزینهها مدیریت شود تا تولیدکنندگان بتوانند قیمت محصولات را ثابت نگه دارند.
طی روزهای اخیر بسیاری از شهروندان این پرسش را مطرح میکنند که با وجود آزادسازی قیمتها در بخش زیادی از محصولات و نبود مصوبه رسمی، چرا همچنان شاهد نوسان قیمت هستیم و حتی یک محصول واحد از یک برند مشخص با چند قیمت متفاوت در بازار عرضه میشود؟!
افزایش قیمت لبنیات در بازار
بررسیهای میدانی از بازار مصرف نشان میدهد که محصولات لبنی طی هفتههای اخیر با افزایش محسوس قیمت مواجه شدهاند؛ افزایشی که از شیر و ماست گرفته تا پنیر و دوغ را دربرمیگیرد و فشار بیشتری را به سبد معیشت خانوارها وارد کرده است. فعالان بازار میگویند این گرانی بهصورت تدریجی، اما مستمر اتفاق افتاده و در بسیاری از موارد، قیمتهای جدید بدون اطلاعرسانی رسمی به مصرفکننده اعمال شده است.
عرضه یک محصول با دو قیمت متفاوت
نکته قابلتأمل در بازار لبنیات، عرضه همزمان یک محصول مشخص از یک برند واحد با دو قیمت متفاوت در فروشگاههای سطح شهر است. مشاهدات حاکی از آن است که یک نوع محصول لبنی، با بستهبندی کاملاً یکسان و تاریخ تولید نزدیک به هم، در برخی واحدهای صنفی با قیمت پایینتر و در فروشگاههای دیگر با قیمتی بالاتر به فروش میرسد؛ موضوعی که موجب سردرگمی و نارضایتی مصرفکنندگان شده است.
نبود شفافیت و نظارت مؤثر
فروشندگان خردهپا این اختلاف قیمت را به «تغییر قیمت کارخانه»، «فاکتورهای متفاوت» یا «آزادسازی قیمتها» نسبت میدهند، در حالی که مصرفکنندگان معتقدند نبود نظارت مؤثر و شفافیت در قیمتگذاری، زمینهساز چنین نابسامانیهایی شده است. کارشناسان بازار نیز تأکید میکنند که عرضه یک کالا با دو قیمت متفاوت، حتی در شرایط آزادسازی قیمتها، نشانهای از ضعف در نظام توزیع و نظارت است.
افزایش هزینهها بهانه یا واقعیت
در سوی دیگر، برخی فعالان صنعت لبنیات افزایش هزینههای تولید از جمله قیمت مواد اولیه، حملونقل و انرژی را عامل اصلی رشد قیمتها میدانند، اما همزمان اذعان دارند که اختلاف قیمت یک محصول واحد در بازار، ارتباط مستقیمی با هزینه تولید ندارد و بیشتر به آشفتگی بازار و نبود چارچوب مشخص در قیمتگذاری بازمیگردد.
نوسان قیمت در بازار لبنیات؛ علت و چشمانداز
محمد فربد، سخنگوی انجمن صنایع فرآوردههای لبنی ایران، در گفتوگو با اقتصاد ۲۴ گفت: طبق ضوابط و آییننامههای سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان، قیمتگذاری محصولات لبنی باید در چارچوب مشخصی انجام شود. حتی اگر تولیدکننده بخشی از سود خود را نادیده بگیرد، باز هم افزایش قیمت در محصولات اجتنابناپذیر است، زیرا هزینههای تولید بهصورت مستقیم افزایش یافته است.
اجرای نرخ جدید شیر خام و اثر آن بر بازار
وی توضیح داد: افزایش قیمت شیر خام از ابتدای بهمنماه اجرایی شده و این موضوع بهطور طبیعی بر بهای تمامشده محصولات لبنی اثر گذاشته است.
فربدگفت: در حالی که اختلاف قیمت نه ناشی از تصمیمات ناگهانی تولیدکنندگان و نه حاصل رفتارهای سوداگرانه است، بلکه صرفاً به شرایط قیمتگذاری در مقاطع مختلف بازمیگردد.
سخنگوی انجمن صنایع فرآوردههای لبنی ایران تأکید کرد: در واقع، آنچه امروز در بازار مشاهده میشود، نتیجه طبیعی تغییر هزینههای تولید و رعایت الزامات قانونی در قیمتگذاری است و نه نشانهای از آشفتگی ساختاری در بازار لبنیات.
در مجموع، آنچه امروز در بازار لبنیات مشاهده میشود، ترکیبی از گرانی، چندنرخی شدن و کاهش اعتماد مصرفکننده است؛ وضعیتی که به گفته بسیاری از شهروندان، نیازمند پاسخگویی روشن متولیان و نظارت جدیتر بر روند عرضه و قیمتگذاری محصولات لبنی است.
