رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت که بازرسان آژانس به ایران بازگشتهاند اما هیچ گونه فعالیت راستیآزمایی در هیچ یک از تاسیسات هستهای آسیبدیده ایران انجام ندادهاند.
دیدارنیوز: «رافائل گروسی» مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز چهارشنبه و در آغاز نشست فصلی شورای حکام، گزارش خود را درباره برنامه هستهای ایران قرائت کرد.
گروسی گفت: بازرسان ما به ایران بازگشتهاند و در تأسیساتِ تحتتأثیر قرار نگرفته از حملات ماه ژوئن بازرسی انجام دادهاند، اما برای بازگرداندن کامل روند بازرسیها، تعامل بیشتری لازم است. ما همچنان در تماس منظم با تهران هستیم و تلاش خود را برای بازگشت کامل به فعالیتهای عادیِ راستیآزمایی ادامه میدهیم.
تاسیسات اتمی ایران در نطنز، فردو و اصفهان در اول تیرماه توسط نیروی هوایی آمریکا با مشارکت مستقیم این کشور در تجاوزگری رژیم صهیونیستی به حاکمیت ملی و تمامیت ارضی ایران هدف بمبهای سنگرشکن قرار گرفت. این تاسیسات آسیب جدی دید، اما افزایش سطح تشعشعات خارجی در آن گزارش نشد.
به تعامل بیشتری با ایران نیاز است
با این حال، گروسی گفت: برای برقراری دوباره بازرسیهای کامل، از جمله در تاسیسات آسیبدیده به تعامل بیشتری نیاز است تا به این وسطه ایران تعهدات خود ذیل توافق منع اشاعه تسلیحات اتمی (انپیتی) را اجرا کند. من به طور منظم با تهران در تماس هستم و از ایران میخواهم تا دسترسی آژانس به تاسیسات آسیبدیده، به ویژه به موجودی اورانیوم غنیشده با خلوص پایین و اورانیوم غنیشده با خلوص بالای خود را تسهیل کند که وضعیت آنها نیازمند رسیدگی فوری است.
مدیرکل آژانس با توجه به این که موضوع نظارت بر اجرای توافق هستهای ۲۰۱۵ در ایران با پایان اعتبار قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل که سند قانونی این توافق بود، دیگر در دستور کار شورای حکام قرار ندارد، درباره تعهدات ایران ذیل توافق انپیتی گفت: من در ۹ سپتامبر ۲۰۲۵ در قاهره با آقای «سید عباس عراقچی» وزیر امور خارجه ایران توافقی را امضا کردم که تفاهمی بر سر رویههای بازرسیهای آژانس، ابلاغیهها و اجرای تضمینها در ایران، در پی حملات نظامی ماه ژوئن ارائه میدهد.
او افزود: ایران از آن زمان با اطلاع قبلی دسترسی آژانس برای انجام دادن بازرسی و تایید اطلاعات طراحی را در تقریبا تمامی تاسیسات آسیبندیده در تهران تسهیل کرده است که مورد استقبال است.
به تاسیسات آسیبدیده دسترسی نداشتهایم
در ادامه این بیانیه مطرح شد: آژانس هنوز گزارش مربوط به تاسیسات آسیبدیده و مواد هستهای مرتبط را که باید مطابق با تعهدات ایران تحت توافق پادمانی بدون تاخیر ارائه شود از ایران دریافت نکرده است. آژانس امروز هیچ گونه فعالیت راستیآزمایی در هیچ یک از تاسیسات هستهای آسیبدیده ایران انجام نداده است.
گروسی با اشاره به «همکاری ایران در زمینه بازرسیها در شماری از تاسیسات»، بیان کرد: تعامل سازنده بیشتری مورد نیاز است. من از ایران میخواهم که اجرای کامل و موثر فعالیتهای تضمینها در ایران را مطابق با توافق پادمانی انپیتی تسهیل کند و تمایل خود را برای همکاری با ایران در این زمینه تکرار میکنم.
تعیین وضعیت اورانیوم غنیشده ایران نیازمند رسیدگی فوری است
مدیرکل آژانس در پایان گفت: همان طور که پیشتر گفتم، تعیین وضعیت فعلی موجودیهای اورانیوم غنیشده با خلوص پایین و اورانیوم غنیشده با خلوص بالا در ایران نیازمند رسیدگی فوری است. دسترسی نداشتن آژانس به این مواد هستهای در ایران به مدت پنج ماه به این معنی است که راستیآزمایی این مواد-مطابق با رویه معمول پادمانها-مدتهاست که به تعویق افتاده است.
اظهارات گروسی در پی این مطرح میشود که ایران پس از حملات متجاوزانه آمریکا و رژیم صهیونیستی به تاسیسات اتمی آن در فردو نطنز و اصفهان که تحت پوشش توافق جامع پادمانی ایران با آژانس قرار داشتند، با اعلام این که «رافائل گروسی» مدیرکل آژانس نتوانسته است به وظایف قانونی خود در حفاظت از این تاسیسات عمل کند و گزارش جانبدارانه او زمینهساز این حملات متجاوزانه در ماه ژوئن شد، طبق مصوبهای در مجلس شورای اسلام همکاری با آژانس را به تعلیق درآورد.
تهران سپس در قاهره با آژانس به توافقی درباره شیوههای جدید همکاری با این نهاد دست یافت که شامل ایجاد دسترسی آژانس به برخی تاسیسات اتمی ایران، به جز تاسیسات بمبارانشده برای انجام دادن فعالیتهای نظارتی بود.
عراقچی در ۱۱ اکتبر گفته بود که ایران اجرای توافق قاهره با آژانس را به تعلیق درآورده است. این اقدام پس از بازگردانی تحریمهای بینالمللی علیه ایران با فعالسازی «سازوکار ماشه» از سوی تروئیکای اروپا آلمان، فرانسه و انگلیس» انجام شد.
با این حال، تهران در آن زمان بر آمادگی خود برای بررسی پیشنهادها در زمینه توافقی جدید با آژانس تاکید کرد. اگرچه تصمیمگیری درباره شکل تعامل با آژانس بر عهده شورای عالی امنیت ملی ایران است.
