اردوغان قدرت را واگذار نمی‌کند

دیدارنیوز ـ اسفندیار عبداللهی*: تحلیل‌های آبکی در مورد ترکیه و گزاره زنده بودن دموکراسی در آن کشور و این تصور و تحلیل ساده‌انگارانه که رجب طیب اردوغان، این دیکتاتور شیک عثمانی، در یک رقابت سالم، قدرت را دو دستی به رقیب خود تحویل می‌دهد، من را به تامل وا می‌دارد.

مطالعه تاریخ ترکیه مدرن به خوبی به ما آموخته است که همیشه باید در مورد آن کشور با احتیاط همراه با تردید نظر و تحلیل داد.

روز سه شنبه ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۲، بحثی در مورد زنده بودن دموکراسی بر مبنای مشاهداتی که از رقابت‌های جاری انتخابات ترکیه و همچنین تجربه باخت حزب اردوغان در استانبول و واگذاری شهرداری استانبول به رقیب، در تحریریه درگرفت، از روی صندلی برخواستم و با ماژیکی درشت در بالای وایت برد نوشتم، «اردوغان هرگز قدرت را واگذار نمی‌کند». این را نوشتم که دوستان یک هفته بعد فراموش نکنند چه بحث‌هایی صورت گرفته است.

اما امروز (بامداد چهارشنبه ۲۰ اردیبهشت) خبری در تایید این نظر مشاهده کردم مبنی بر اینکه اردوغان حقوق کارمندان را ۴۵ درصد افزایش می‌دهد. برخی فکر می‌کنند وقتی گفته می‌شود "اردوغان هرگز قدرت را واگذار نمی‌کند"، باید منتظر باشیم، بعد از پایان رای‌ریزی، او با تانک وارد خیابان‌های آنکارا یا استانبول شود، خیر.

این روز‌های ترکیه دقیقا من را به ساعت پایانی رای‌ریزی انتخابات ریاست جمهوری سال ۸۸ برد و همچنین ناخواسته گونی‌های سیب زمینی محمود احمدی‌نژاد، که در آستانه انتخابات آن سال بین مردم برخی از شهرها تقسیم می‌شد، برایم تداعی شد و از طرفی یاد آن جمله همشهری درودی خودم افتادم که چند روز بعد از انتخابات ریاست جمهوری سال 88، انگشت تاول زده خود را به من نشان داد و گفت: «می‌بینی هنوز خوب نشده، روز جمعه (اشاره‌ به جمعه انتخابات)، از ۷ صبح تا ۱۰ شب، در یک اتاق در بسته و امن اینقدر برگه رای بنام محمود احمدی‌نژاد پر کردم که تا هفته‌ها تاول‌های انگشتم خوب نمی‌شود!»

کسی که تاریخ ترکیه مدرن، -از تلاش‌های مصطفی آتاتورک برای توسعه آن کشور، کودتا‌های سریالی ارتش بر ضد دولت‌های پارلمانی تا تاریخ حکمرانی رجب طیب اردوغان- را مطالعه کرده باشد، شک و تردید به خود راه نمی‌دهد که اردوغان تا پای جان، قدرت کنونی خود را با کسی تقسیم نمی‌کند.

*روزنامه‌نگار، فعال سیاسی