شاهان الیمایی پس از فروپاشی هخامنشیان توسط اسکندر و کمی پس از به قدرت رسیدن سلوکیان در ایران، به شکل حاکمان مقتدر محلی فرصت حکومت داشتند و تا پایان دوره اشکانیان هم در قدرت بودند.
دیدارنیوز ـ محوطه باستانی دستوا محل دفن شاهان اِلیمایی متعلق به دو هزار سال قبل است. شاهانی که پس از فروپاشی هخامنشیان توسط اسکندر و کمی پس از به قدرت رسیدن سلوکیان در ایران، به شکل حاکمان مقتدر محلی فرصت حکومت داشتند و تا پایان دوره اشکانیان هم در قدرت بودند. شاهانی که یک به یک پس از مرگ اینجا دفن شدهاند، اما حالا گورهای تاریخی و ارزشمند آنها در حال تخریب هستند.
این محوطه باستانی منحصربه فرد در دهه ۶۰ شمسی و پس از اصابت تیغ تراکتورهای کشاورزی به بدنه یکی از آرامگاهها مورد کاوش قرار گرفت. هرچند یک سند نشان میدهد که دستوا خیلی قبلتر و در سالهای ۱۳۴۰ به ثبت ملی رسیده بود. کاوشها در دستوا به سرپرستی مهدی رهبر آغاز شد و یافتههای باستانشناسی، شامل ۵ آرامگاه شاهان الیمایی، حیرت جامعه علمی را به همراه داشت. آنها اسکلتهای زیادی پیدا کردند که حتی بدون تابوت در زمین دفن شده بودند. درست در همینجا، هنگامی که باستانشناسان این راهپله باستانی را که به در مقبره میرسید کشف کردند، با تابوتی سفالی و زیبا مواجه شدند که البته اکنون در جای امنی نگهداری میشود. تابوتی که احتمالا به یکی از شاهان یا شاهزادگان الیمایی تعلق داشتهاست. حالا همه آنچه باستانشناسان یافتند و هرآنچه در زیر زمین مدفون مانده در حال تخریب شدن است.
