دیدارنیوز _ اسفندیار عبداللهی: شدت جنگ در اوکراین کم شده است. پیش از سال نوی ایرانی به مرور نشانههایی از خستگی در اراده اولیه پوتین مشاهده شد و طرف اوکراینی هم از مواضع سفت و سخت خود برای پیوستن به ناتو کوتاه آمد، لذا به نظر می رسد این میز مذاکرات بود که دو طرف را به سمت میانهروی در مواضع سوق داد. تا جایی که این روزها خبرهای امیدوار کننده ای از اوکراین به گوش میرسد، مبنی بر اینکه گویا روسها تا اینجای کار تمرکز خود را بر مناطق شرقی و جنوبی اوکراین گذاشتهاند.
حال با عقبنشینی نیروهای روسیه از برخی مناطق از جمله حومه کییف، اوکراین میگوید کنترل بر کل استان کییف را در دست دارد. همزمان مقامات اوکراینی ادعا میکنند که مسکو با اکثر خواستههای آنها در مذاکرات بهصورت شفاهی موافقت کرده و منتظر هستند تا موارد توافق، مکتوب شود.
پیشتر کییف و برخی کشورهای غربی نسبت به عقبنشینی نیروهای روسی از برخی مناطق اوکراین با دیده تردید نگریسته و بیشتر این اقدام را تاکتیکی و در راستای آرایشمجدد و تجدید قوا ارزیابی کرده بودند. مقامات اوکراین تاکید میکنند که نیروهای روسیه با عقبنشینی از شمال اوکراین قصد دارند بر مناطق شرقی و جنوبی این کشور متمرکز شوند.
روسیه از رهیافت اوکراین برای تبدیل شدن به کشوری «بیطرف» استقبال کرد
ولادیمیر مدینسکی، مذاکره کننده ارشد روسیه در مذاکره رودرروی این کشور با اوکراین از موضع «واقعبینانهتر» کییف و آمادگی برای پذیرفتن «بیطرفی» تحت شرایطی استقبال کرد. مدینسکی در حساب کاربری تلگرام خود نوشت که طرف اوکراینی رهیافت واقعبینانه تری را در ارتباط با بیطرفی و غیرهستهای شدن اوکراین پذیرفته است. با این حال این مذاکره کننده ارشد تاکید کرده که هنوز شرایط بهحالت مطلوبی که امکان ارجاع به روسای جمهور دو کشور را داشته باشد، نرسیده است. از آن سو دیوید آرهایما، مذاکره کننده اوکراین دیروز گفته بود که مسکو به صورت شفاهی اکثر شرایط مد نظر کییف را قبول کرده است.
احتمال دیدار پوتین و زلنسکی در ترکیه
اوکراینیها البته از روزهای ابتدایی خود که از هر سو مورد تهاجم روسیه بودند فاصله گرفتهاند و نشان دادند حریف بی دست و پایی نیستند. آنها در روزهای اخیر رویکرد تهاجمی را به حالت تدافعی افزودهاند و تک و توک مواضع روس ها را مورد حمله قرار میدهند و آخرین مورد آن هم حمله به یک پالایشگاه روسیه در یکی از شهرهای مرزی آن کشور توسط چند فروند هلیکوپتر بود. اکنون و بدنبال کاهش شدت حملات روسیه، آزاد شدن برخی مناطق اطراف کییف و همزمان، پذیرفتن میز مذاکره از سوی این دو کشور در حال جنگ، این امید به وجود آمده که اگر شده حتی به صورت نسبی و محدود، جنگ در اوکراین تغییر حالت دهد؛ تغییر حالت به این معنی که روسیه از تخریب بیشتر مناطق مسکونی دست بکشد و تمرکز خود را به مناطق تحت اشغال معطوف کند. یعنی از حالت جنگ تمام عیار و کور که موجب آوارگی مردم و تخریب شهرها میشود به حالت حفظ مواضع توسط دو طرف تا پیدا شدن یک راه حل مناسب تغییر یابد.
کرملین آسیبهای وارد شده به اقتصاد روسیه از ناحیه تحریم های بین المللی را درک کرده است ولی ظاهرا به دنبال راه حل آبرومندانهای برای خروج از این وضعیت است. آنگونه که کارشناسان میگویند روسیه از یک جنگ بلند مدت در اوکراین بیشترین آسیب را میبیند و همانگونه که ذکر شد، پوتین مترصد فرصتی است که هم متاع قابل فروشی برای افکار عمومی روسیه فراهم کند و هم روابط جهانی خود را ترمیم نماید. البته نگرانی روسیه از ناتو و بلوک غرب همچنان سر جای باقی است و مشخص نیست در صورت رسیدن به یک راه حل نسبی، این موضوع دامنه دار و دائمی را چگونه می خواهند هضم کنند.
ضمن وجود همه مسائل ذکر شده و نشده، برخی رسانهها گمان بردهاند که ممکن است پوتین و زلنسکی در ترکیه با پا در میانی رجب طیب اردوغان با هم ملاقات و مذاکره کنند. با توجه به اینکه رییس جمهور اوکراین همیشه اصرار داشت، با پوتین رو در رو سخن بگوید به نظر می رسد دیدار آنها میتواند منشا تحولات مثبتی در آینده روابط دو کشور باشد.
