نگاه به شرق در دولت سیزدهم در این روزها کاملا شکل مشخص و بارزی به خود گرفته و سفر نه چندان بی سروصدای ابراهیم رئیسی، رئیس جمهوری ایران به کرملین مهر تاییدی بر این نکته است.
دیدارنیوز ـ پرستو بهرامیراد: یکی از شعارهای پررنگ انتخاباتی ابراهیم رئیسی روابط گسترده با کشورهای منطقه و همسایه بود. بر همین اساس دولت سیزدهم کار خود در حوزه سیاست خارجی را با شعار اولویت دادن به همکاری با کشورهای همسایه و منطقه آغاز کرد. بی شک روسیه در این حوزه از اهمیت زیادی برای ایران برخوردار است و این موضوع را در مذاکرات وین به خوبی میتوان دنبال کرد. از این رو سفر ابراهیم رئیسی به مسکو و دستاوردهای این سفر از اهمیت زیادی برخوردار است.
آخرین سفر رئیس جمهوری ایران به مسکو در سال ۲۰۱۷ رقم خورده است. ابراهیم رئیسی در این سفر ابتدا با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه ملاقات میکند و سپس در دوما، پارلمان روسیه سخنرانی میکند. در این سفر وزرای امور خارجه، نفت و همچنین امور اقتصادی و دارایی ایران رئیسی را همراهی میکنند. همراهی این وزرا به خوبی نشان از گستردگی ابعاد مذاکرات خبر میدهد. ابراهیم رییسی در چند ماه گذشته اخیر به تاجیکستان و ترکمنستان سفر کرده و سفر به روسیه سومین سفر خارجی او به حساب میآید.
ابراهیم رئیسی پیش از ترک تهران به مقصد روسیه در فرودگاه مهرآباد تهران گفته است: «وجود منافع مشترک و تعاملی بین تهران و مسکو در منطقه امنیتساز است و جلوی یکجانبهگرایی در دنیا را خواهد گرفت.» بسیاری از کارشناسان این سفر را که به دعوت پوتین بوده است، مهمترین سفر رسمی ابراهیم رئیسی به خارج از ایران از زمان آغاز به کار به عنوان رئیس جمهوری دانسته اند.
البته رویکرد دولت رئیسی و نگاه دولت سیزدهم که تا حدودی نگاه به شرق تعریف شده منتقدان جدی در داخل کشور دارد. با این حال این سفر از اهمیت ویژهای برخوردار و در رسانههای منطقهای و بین المللی انعکاس مورد توجه قرار گرفته است.
روی میز مذاکرات تهران و مسکو موضوعات مختلفی قرار میگیرد. سفر دو روزه ابراهیم رئیسی در بحبوحه مذاکرات احیای برجام وین انجام شده است. بسیاری سفر رئیس جمهوری ایران را در این شرایط مربوط به توافق این مذاکرات میدانند. ایران در چند سال اخیر به دلیل وجود تحریمهای آمریکا مشکلات اقتصادی بسیاری دارد و بدون توافق و لغو تحریمها هر گونه ارتباط اقتصادی با جهان و کشورهای منطقه تا حدودی غیر ممکن به نظر میرسد. از این رو برخی کارشناسان این سفر را مهر تاییدی بر شکل گیری توافق تلقی میکنند. کاخ کرملین پیشتر در بیانیهای اعلام کرده بود که رهبران دو کشور در خصوص کلیه موضوعات مرتبط با همکاریهای دو جانبه از جمله توافق هستهای سال ۲۰۱۵ (برجام) گفتگو خواهند کرد.
روی میز مذاکرات میان دو کشور پروندههای بیشماری قرار گرفتهاند که بخش عمده آنها بعد از پرونده برجام مسائل اقتصادی میان دو کشور است. در چند سال اخیر به دلیل منافع منطقهای روابط ایران و فدراسیون روسیه سیر صعودی داشته است. تهران نیز سعی دارد بعد اقتصادی و تجاری این سفر را بلد کند. مسکو و تهران پیوندهای قوی سیاسی، اقتصادی و نظامی با هم دارند. دو کشور در پرونده سوریه در چند سال اخیر متحد حساب شدهاند و در پرونده افغانستان هم منافع مشترکی دارند. این سفر میتواند به توافقات و سندهای اقتصادی و امنیتی مختلفی بیانجامد که در منطقه نیز تاثیرات مهمی داشته باشد. انتظار میرود در این سفر نیز امضای سند همکاری ۲۰ ساله انجام شود. ایران و روسیه یک سند همکاری راهبردی ۲۰ ساله را در سال ۱۳۷۹ امضا کردهاند که مهلت آن اسفند سال گذشته به پایان رسید.
بدون شک در شرایطی که احتمال توافق در مذاکرات وین وجود دارد، سفر ابراهیم رئیسی در خصوص مبادلات اقتصادی و حتی امنیتی میتواند گام بزرگی برای کشور باشد. البته امکان چرخش دولت سیزدهم به سمت شرق بسیار زیاد است و این راه ممکن است برای منافع ملی کشور نیز خطرناک باشد. بر همین اساس باید روند را با دقت بیشتر رصد کرد.
