احسان فدایی، تحلیلگر صنعت لوازم خانگی گفت: امروز دیگر بحث بر سر آزاد یا ممنوع بودن واردات نیست؛ بحث اصلی این است که مردم دیگر قدرت خریدی ندارند و خرید لوازم خانگی دیگر در اولویت آنها نیست چرا که در این شرایط وخیم تنها می‌توانند نیاز‌های روزمره خود را تامین کنند. به اصطلاح کیفیت زندگی مردم پایین آمده و کالا‌های پرکشش، نظیر لوازم خانگی، در سبد مصرفی آنها جایی ندارد.
دیدارنیوز: در روز‌های اخیر، خبری رسمی مبنی بر آزادسازی واردات لوازم خانگی برندهای «ال‌جی» و «سامسونگ» در رسانه‌ها منتشر شد که واکنش‌های بسیاری را در پی داشت.
موضوع مربوط به نامه اخیر سازمان توسعه تجارت به گمرک ایران است. در این نامه آمده است: «با توجه به تصمیمات متخذه در کارگروه ماده ۱۲ قانون ساماندهی و مبادلات مرزی، واردات کالا‌های کره جنوبی (لوازم خانگی)، محدودیتی در حوزه نشان‌های تجاری و مبدا کالای وارداتی توسط مرزنشینان (به جز رژیم صهیونیستی) وجود ندارد. خواهشمند است دستور فرمایید به گمرکات اجرایی ذیربط ابلاغ گردد.»، اما همانطور که در نامه مشخص شده است، این آزادسازی تنها مربوط به واردات از طریق مرزنشینان است و لوازم خانگی همچنان در لیست ممنوعه تجارت رسمی کشور، باقی مانده است.
انتشار این خبر موجب شد که برخی کاربران باز هم نسبت به ممنوعیت چندین ساله واردات لوازم خانگی انتقاد کنند، زیرا معتقدند که در این چندسال، انتخاب مردم به چندین کالای ایرانی بی‌کیفیت، اما گران محدود شده بود. همچنین برخی دیگر مطرح کردند که اکنون واردات لوازم خانگی ال‌جی و سامسونگ آزاد شده، اما کشور همچنان در محاصره دریایی است و امکان واردات به صورت بالفعل وجود ندارد!
«توسعه ایرانی» در گفت‌و‌گو با احسان فدایی، کارشناس و تحلیلگر بازار لوازم خانگی، به این موضوع پرداخته است.
واردات لوازم خانگی توسط مرزنشینان از اسفند ۱۴۰۳
یک کارشناس صنعت لوازم خانگی در گفت‌و‌گو با «توسعه ایرانی»، درباره موضوع آزادسازی واردات لوازم خانگی ال‌جی و سامسونگ، در ابتدا یادآور شد: در اسفند ۱۴۰۳ دولت تصمیم گرفت برای ساماندهی به موضوع واردات از طریق مرز‌های کشور، تعاونی‌های مرزنشین را فعال کند.
احسان فدایی افزود: در پی این تصمیم، موضوع واردات ملوانی و ته‌لنجی فعال شد که در کمیته خاص خود بررسی می‌شود و در طرف دیگر، واردات پیله‌وری و تعاونی‌های مرزنشین هم فعال شدند، زیرا از آنجایی که مرزنشینان توانایی مالی بسیار پایینی دارند، دولت قصد داشت با اعطای مجوز واردات محدود به این افراد، کمک معیشتی ایجاد کند.
او عنوان کرد: با بررسی‌های این دو کارگروه در مجموعه‌های ذیربط، در نهایت مصوب شد که حجم واردات از طریق ملوانی به میزان ۱۰ درصد از کل میزان واردات در آن کالای خاص، باشد و این سهم برای واردات پیله‌وری و مناطق مرزنشین نهایتا به ۳ درصد رسید و سهم این دو روش، مجموعا ۱۳ درصد تعیین شد.
به گفته این تحلیلگر بازار، از اسفند ۱۴۰۳ که این مجوز‌ها اعطا شد، واردات محدود لوازم خانگی هم صورت گرفت و در سال گذشته، شاهد عرضه بسیاری از کالا‌های برندهای ال‌جی، سامسونگ، بوش و ... در بازار بودیم.
درخواست ممنوعیت بیشتر توسط تولیدکنندگان داخل
فدایی مطرح کرد که همزمان با ورود این کالا‌ها به بازار کشور در سال گذشته، مجموعه تولیدکنندگان داخلی کشور باز هم درخواستی به دستگاه‌های مربوطه ارسال کردند.
او درباره این موضوع توضیح داد: از سال ۱۳۹۷ تا اسفند ۱۴۰۳، محصولات لوازم خانگی خارجی از طریق قاچاق وارد کشور می‌شدند، اما در سال ۱۴۰۳، این کالا‌ها در قالب سهمیه‌های اعطا شده از ۲ طریق فوق وارد بازار‌های کشور شدند. در پی این موضوع، تولیدکنندگان خواستار محدودیت بیشتر برای واردات لوازم خانگی شدند. در درخواست تولیدکنندگان ذکر شده بود که قدرت خرید مردم پایین آمده و بازار راکد است در نتیجه سهم بازار کوچک شده است؛ تولیدکنندگان ادعا داشتند که همین سهم محدود کوچک هم به کالا‌های خارجی رسیده است، زیرا این کالا‌ها با تعرفه ۵ درصدی وارد می‌شوند، اما اگر از طریق مبادی رسمی وارد کشور شوند، مجبور به پرداخت تعرفه بیش از ۴۰ درصدی خواهند بود.
این کارشناس ادامه داد: قیمت این کالا‌ها مناسب بودند و به راحتی می‌توانستند از لحاظ قیمتی، با برندهای ایرانی رقابت کنند. در سال گذشته مردم هم معترض بودند که چرا قیمت یک محصول ایرانی باید برابر با قیمت یک محصول با برند خارجی، مثلا بوش باشد؟!
به گفته او، در پی این درخواست تولیدکنندگان، در اردیبهشت ۱۴۰۴ واردات ۴ گروه کالایی، یعنی یخچال، فریزر، ماشین ظرفشویی و لباسشویی حتی از طریق ملوانی و پیله‌وری هم ممنوع شد.
نامه سازمان توسعه اتفاق جدیدی نیست!
فدایی در ادامه، به نامه اخیر سازمان توسعه تجارت پرداخت و گفت: این نامه نوعی استعلام بود؛ بسیاری از دستگاه‌ها می‌خواستند از آخرین قوانین حوزه واردات پیله‌وری خبردار شوند و سازمان توسعه تجارت هم در پاسخ به این دستگاه‌ها اعلام کرد که واردات لوازم خانگی برند ال‌جی و سامسونگ، و دیگر محصولات برندهای خارجی به غیر از برندهای اسرائیلی، به وسیله مرزنشینان برقرار است.
او تاکید کرد:، اما باید توجه کرد که همچنان هم واردات آن ۴ قلم کالای ذکر شده ممنوع است. در همین نامه به مصوبه کارگروه ماده ۱۲ اشاره شده که این کارگروه همان نهادی است که به قوانین و مقررات واردات از طریف پیله‌وری و مرزنشینان می‌پردازد و مرزنشینان، طبق مصوبه همین کارگروه، اجازه‌ی واردات یخچال، فریزر، ماشین لباسشویی و ظرفشویی را ندارند.
این تحلیلگر صنعت لوازم خانگی اعلام کرد که اکنون تنها واردات تلویزیون، سایدبای‌ساید و لوازم خانگی کوچک از طریق پیله‌وری، آزادست.
استفاده سیاسی از نامه سازمان توسعه تجارت
فدایی همچنین بیان کرد: در روز‌های گذشته خبرگزاری فارس این موضوع را به اشتباه مطرح کرد که به نظر من بیشتر شبیه به یک موضع‌گیری سیاسی بود.
او تشریح کرد: اکنون که باز برخی شنیده‌ها حاکی از مذاکره و برقرار شدن فضای مذاکره میان دو طرف است، برخی افراد فریاد وامصیبتا سر داده‌اند که تیم مذاکره‌کننده در حال اعطای امتیاز به طرف مقابل است و در نتیجه، حکم رهبری را درباره ممنوع بودن واردات لوازم خانگی کره‌ای، لغو کرده!
این کارشناس بازار لوازم خانگی افزود: در صورتی که اصلا چنین چیزی مطرح نیست و همان واردات ۳ درصدی گذشته برقرار است و انتشار این خبر با این تیتر، منجر به سوءتفاهم در افکار عمومی شد و تاکنون هم هیچ دستگاهی این موضوع را برای مردم، به صورت شفاف، تشریح نکرده است.
تعطیل شدن واردات ملوانی با محاصره
فدایی در پاسخ به این سوال که «با توجه به تداوم محاصره دریایی و تشدید تحریم‌ها، برخی از کاربران فضای مجازی به زمان آزادسازی واردات لوازم خانگی اعتراض کردند و اظهار داشتند که واردات آزاد شده است، اما به دلیل محاصره دریایی امکان واردات نداریم؛ ارزیابی شما از این انتقادات چیست؟»، اظهار کرد: به دلیل تداوم محاصره دریایی، واردات از طریق روش‌های ته‌لنجی و ملوانی که عملا متوقف شده است و اصلا در همین نامه هم اشاره‌ای به این روش واردات نمی‌شود.
او تصریح کرد: واردات پیله‌وری به مرز‌های خاکی کشور مربوط است که عمدتا این کالا‌ها از بازار کشور‌های عراق، پاکستان و ترکیه تهیه می‌شوند و این آزادسازی تنها برای کاهش نسبی فشار معیشتی برای شهروندان مرزنشین بوده است.
آزادسازی واردات به نفع همه است
این تحلیلگر صنعت لوازم خانگی خاطرنشان کرد: امروز دیگر بحث بر سر آزاد یا ممنوع بودن واردات نیست؛ بحث اصلی این است که مردم دیگر قدرت خریدی ندارند و خرید لوازم خانگی دیگر در اولویت آنها نیست چرا که در این شرایط وخیم تنها می‌توانند نیاز‌های روزمره خود را تامین کنند. به اصطلاح کیفیت زندگی مردم پایین آمده و کالا‌های پرکشش، نظیر لوازم خانگی، در سبد مصرفی آنها جایی ندارد.
فدایی در دفاع از آزادسازی واردات لوازم خانگی گفت: تولیدکنندگان و دستگاه‌های حاکمیتی ما باید از آزادسازی واردات رسمی و قانونی استقبال کنند چرا که تمام بازیگران بازار از آن سود می‌برند.
او درباره انتفاع تمامیت بازار از آزاد شدن واردات لوازم خانگی توضیح داد: در این میان مصرف‌کننده می‌داند که کدام شرکت‌ها این کالا‌ها را وارد می‌کنند و ازاین‌رو درباره خدمات پس از فروش و گارانتی آن، اطمینان خاطر دارند. دولت هم از طریق دریافت عوارض گمرکی، درآمد کسب می‌کند. از طرف دیگر فروشنده هم مطمئن است که یک کالای باپشتوانه به مردم می‌فروشد و تولیدکننده هم رقابت خود را در فضای شفاف ادامه می‌دهد. در فضای مه‌آلود کنونی که کالای قاچاق وارد بازار می‌شود، از چه رقابتی می‌توان صحبت کرد؟
این کارشناس صنعتی در پایان، تاکید کرد: تمام بحران‌های کنونی ناشی از سیاست‌گذاری اشتباه و ممتد دستگاه‌های متولی است. امروز مشکلات اصلی کشور فراتر از آزادسازی یا ممنوعیت واردات است چرا که موضوع اصلی این است که مردم نقدینگی و توان لازم را برای خرید لوازم خانگی ندارند و تهیه این کالا‌ها به فراموشی سپرده شده است!
