یکی از علت‌های مهم داغی و سوزش کف پا، نوروپاتی محیطی است؛ یعنی آسیب عصب‌هایی که حس درد، دما و لمس را منتقل می‌کنند.
دیدارنیوز: خیلی از افراد داغی کف پا را بیشتر شب‌ها حس می‌کنند؛ زمانی که دراز کشیده‌اند و خبری از راه رفتن و فعالیت روزانه نیست. این حالت ممکن است فقط به شکل گرمی کف پا باشد یا با سوزش، گزگز، تیر کشیدن و بی‌حسی همراه شود. اگر گهگاهی رخ دهد و زود برطرف شود، معمولاً نمی‌توان از روی آن نتیجه مشخصی گرفت؛ اما وقتی هر شب تکرار می‌شود، خواب فرد را به‌هم می‌زند یا با تغییر حس در پا همراه است، علت ان نیاز به بررسی توسط پزشک دارد.
وقتی عصب‌های محیطی آسیب می‌بینند، فرد ممکن است بدون اینکه پوست پا واقعاً داغ شده باشد، احساس سوزش یا گرمای آزاردهنده در قسمت کف پا داشته باشد. دیابت یکی از علت‌های مهم این وضعیت است، اما تنها علت نیست؛ کمبود ویتامین B12، بعضی بیماری‌های کلیه و تیروئید، مصرف طولانی‌مدت الکل و فشار روی عصب هم می‌توانند علائم مشابه ایجاد کنند.
یکی از علت‌های مهم داغی و سوزش کف پا، نوروپاتی محیطی است؛ یعنی آسیب عصب‌هایی که حس درد، دما و لمس را منتقل می‌کنند. این آسیب معمولاً از پاها شروع می‌شود و می‌تواند با مورمور شدن، خواب‌رفتگی، درد زیاد یا کاهش حس همراه باشد. در بعضی افراد سوزش و درد، شب‌ها شدیدتر می‌شود و حتی تماس ملحفه با پا آزاردهنده است.
دیابت از علت‌های شناخته‌شده نوروپاتی است. بالا بودن طولانی‌مدت قند خون می‌تواند به عصب‌ها آسیب بزند و سوزش یا درد پا ایجاد کند. البته هر داغی کف پا را نباید به دیابت ربط داد. بیماری مزمن کلیه، کم‌کاری تیروئید، مصرف طولانی‌مدت الکل و بعضی اختلالات متابولیک هم می‌توانند روی عصب‌ها اثر بگذارند. گاهی نیز مشکل موضعی است؛ برای مثال فشرده شدن عصب در ناحیه مچ می‌تواند سوزش یا گزگز شدن را در بخشی از کف پا ایجاد کند.
وقتی صحبت از سوزش و گزگز پا می‌شود، ویتامین B12 یکی از مواردی است که باید بررسی شود. کمبود طولانی‌مدت این ویتامین می‌تواند به عصب‌ها آسیب بزند و علائمی مثل بی‌حسی، مورمور شدن و درد همراه با سوزش ایجاد کند. به همین دلیل، اگر داغی کف پا مداوم باشد و نشانه‌های عصبی هم همراه با آن دیده شود، پزشک ممکن است سطح B12 را در کنار قند خون و عوامل دیگر بررسی کند.
از طرف دیگر، مصرف بیش از اندازه ویتامین B6 هم می‌تواند به عصب‌ها آسیب بزند. بنابراین مصرف خودسرانه مکمل‌های گروه B، بدون مشخص شدن علت، انتخاب درستی نیست.
داغی کف پا برای بعضی افراد فقط یک احساس گذرا نیست و درست زمانی شدت می‌گیرد که برای خواب آماده می‌شوند. سوزش، گزگز یا حساس شدن پا به تماس با ملحفه می‌تواند خوابیدن را سخت کند یا باعث بیدار شدن‌های مکرر در طول شب شود. در چنین شرایطی، علاوه بر پیدا کردن علت داغی پا، تکرار اختلال خواب هم اهمیت دارد.
در مقاله‌ای از وب سایت دلگرم که به بررسی علل بی‌خوابی، تفاوت الگوهای آن و اهمیت پیدا کردن علت زمینه‌ای بی‌خوابی پرداخته نیز اشاره شده است، اگر داغی کف پا شب‌به‌شب تکرار می‌شود و باعث بر هم خوردن خواب شبانه می‌شود، بهتر است سوزش و اختلال خواب را دو مسئله جدا از هم در نظر نگیریم. مشخص شدن علت داغی پا می‌تواند روشن کند چرا این مشکل دقیقاً هنگام استراحت شدت می‌گیرد و الگوی خواب شبانه را مختل می‌کند.
داغی کف پا به تنهایی برای تشخیص مشکل کافی نیست. علائم همراه با داغی کف پا فقط کمک می‌کنند مسیر بررسی شفاف‌تر شود.
اگر داغی کف پا چند هفته ادامه پیدا کرده، شدت آن بیشتر شده، از کف پا به سمت ساق گسترش یافته یا با کم شدن حس انگشتان و کف پا همراه شده است، بهتر است علت آن بررسی شود. این موضوع در افرادی که سابقه دیابت، بیماری کلیه یا مشکلات تیروئید دارند اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
برای پیدا کردن علت، معمولاً شرح حال و معاینه اولین قدم است. پزشک بررسی می‌کند که علائم یک‌طرفه هستند یا دوطرفه، از چه زمانی شروع شده‌اند و آیا حس، قدرت عضله یا رفلکس‌ها تغییری کرده‌اند. در صورت نیاز، آزمایش خون برای بررسی قند خون و B12 انجام می‌شود و در بعضی افراد آزمایش‌های بررسی عملکرد عصب هم لازم است.
علت داغی کف پا در شب می‌تواند از یک مشکل پوستی تا آسیب عصب‌های محیطی متفاوت باشد. وقتی سوزش با گزگز، بی‌حسی یا کاهش حس همراه است، علت‌های عصبی بیشتر مطرح می‌شوند و دیابت و کمبود B12 از مواردی هستند که ممکن است بررسی شوند. اگر خارش، قرمزی و پوسته‌ریزی هم وجود دارد، مسیر بررسی بیشتر به سمت مشکلات پوستی می‌رود.
مهم این است که از روی یک علامت به تشخیص قطعی نرسیم. داغی مداوم، تشدید شونده یا همراه با کاهش حس و زخم پا نیاز به بررسی دارد و مصرف خودسرانه مکمل، وقتی علت مشخص نیست، جای تشخیص پزشکی را نمی‌گیرد.
