متانول نوعی الکل سبک و اکسیژندار است که قابلیت افزایش عدد اکتان را دارد، اما ویژگیهای آن با بنزین متفاوت است.
دیدارنیوز: خبر استفاده از متانول در ترکیب بنزین، بسیاری از مالکان خودروهای چینی و کرهای را نگران کرده است. آیا این سوخت به موتور آسیب میزند؟ روشن شدن چراغ چک بعد از سوختگیری میتواند به متانول مربوط باشد؟ برای محافظت از خودرو چه اقداماتی لازم است؟ پاسخ این پرسشها به درصد متانول، کیفیت سوخت و سازگاری پیشرانه بستگی دارد و نمیتوان درباره همه خودروها حکم یکسانی صادر کرد.
بااینحال، اگر بعد از سوختگیری با علائمی مانند ریپ زدن، افت شتاب، بد روشن شدن موتور یا افزایش مصرف مواجه شدید، بهتر است خودرو را سریعتر بررسی کنید. تهران رالی، مرکز تخصصی تعمیر خودروهای چینی و کرهای، میتواند با دیاگ و بررسی سیستم سوخترسانی علت مشکل را مشخص کند تا قطعات سالم بهصورت حدسی تعویض نشوند.
متانول نوعی الکل سبک و اکسیژندار است که قابلیت افزایش عدد اکتان را دارد، اما ویژگیهای آن با بنزین متفاوت است. انرژی موجود در هر لیتر متانول کمتر از بنزین است و این ماده تمایل زیادی به جذب رطوبت دارد. همچنین ممکن است با برخی فلزات، پلاستیکها، شیلنگها و آببندهای سیستم سوخترسانی سازگار نباشد.
باید بین «تولید بنزین از متانول» و «افزودن مستقیم متانول به بنزین» تفاوت گذاشت. محصول روش صنعتی MTG با مخلوط ساده این دو ماده یکسان نیست. آنچه برای خودرو اهمیت دارد، مشخصات نهایی سوخت و سازگاری آن با موتور است.
کشور سازنده خودرو بهتنهایی تعیینکننده نیست. نوع موتور، سال تولید، جنس قطعات سوخترسانی، برنامه ECU و استاندارد بازار مقصد اهمیت بیشتری دارند. در دفترچه راهنمای بسیاری از محصولات کیا و هیوندای استفاده از سوخت حاوی متانول توصیه نشده است؛ زیرا ممکن است عملکرد موتور، سیستم سوخترسانی و تجهیزات کنترل آلایندگی را مختل کند.
در میان خودروهای چینی نیز شرایط همه مدلها یکسان نیست. تولید برخی خودروهای مخصوص سوخت متانولی در چین به معنای سازگاری تمام مدلهای موجود در ایران نیست. ملاک اصلی، دفترچه راهنما و مشخصات همان پیشرانه است.
مقدار کم و کنترلشده متانول لزوماً باعث خرابی فوری نمیشود. خطر واقعی به درصد ترکیب، رطوبت سوخت، مدت استفاده و مقاومت قطعات بستگی دارد؛ بنابراین تشخیص فنی ضروری است.
باک، پمپ، فیلتر، شیلنگها، اورینگها و انژکتورها مستقیماً با سوخت تماس دارند. ناسازگاری جنس این قطعات با متانول میتواند باعث تورم، خشکی یا کاهش عمر آببندها و در ادامه افت فشار، نشتی یا اختلال در پاشش سوخت شود.
این آسیبها معمولاً تدریجیاند و الزاماً با یک بار سوختگیری ایجاد نمیشوند. پیش از تعویض پمپ یا انژکتور باید فشار سوخت، کیفیت پاشش و سلامت اتصالات آزمایش شود.
متانول رطوبت را جذب میکند. اگر سوخت هنگام تولید، حمل یا نگهداری با آب آلوده شود، احتمال ناپایداری مخلوط و احتراق نامناسب افزایش پیدا میکند. آب موجود در سوخت میتواند باعث دیر روشن شدن، ریپ زدن، خاموش شدن موتور یا خوردگی بعضی قطعات فلزی شود.
کیفیت ذخیرهسازی و توزیع سوخت نیز مهم است. هرگز برای افزایش اکتان، متانول صنعتی یا افزودنی ناشناخته را شخصاً به باک اضافه نکنید.
نسبت هوا به سوخت موردنیاز متانول با بنزین تفاوت دارد. ECU در خودروهای جدید میتواند تغییرات محدود ترکیب سوخت را با کمک سنسور اکسیژن تا حدی اصلاح کند، اما این توانایی نامحدود نیست. اگر ترکیب سوخت از محدوده کالیبراسیون موتور خارج شود، اصلاح سوخت یا Fuel Trim ممکن است غیرعادی شود.
در این شرایط علائمی مانند لرزش در حالت درجا، مکث هنگام شتابگیری، افت توان، افزایش مصرف یا روشن شدن چراغ چک دیده میشود. البته خرابی شمع، کوئل، انژکتور، سنسور اکسیژن یا پمپ بنزین نیز علائم مشابهی ایجاد میکند. خواندن کد خطا و دادههای زنده ECU برای تشخیص علت ضروری است.
اگر یک یا چند نشانه زیر بلافاصله یا مدت کوتاهی پس از سوختگیری ایجاد شد، زمان و محل سوختگیری را ثبت کنید و خودرو را مورد بررسی قرار دهید:
دیر روشن شدن موتور، بهویژه هنگام شروع سرد
نوسان دور موتور یا لرزش در حالت درجا
کپ کردن، مکث یا ریپ زدن هنگام شتابگیری
افت محسوس توان و افزایش غیرعادی مصرف سوخت
روشن شدن یا چشمک زدن چراغ چک
خاموش شدن ناگهانی موتور
شنیدن صدای غیرعادی از پمپ بنزین
استشمام بوی سوخت یا مشاهده نشتی
چشمک زدن چراغ چک میتواند نشانه میسفایر شدید باشد و ادامه رانندگی ممکن است به کاتالیزور آسیب بزند. در صورت مشاهده نشتی یا بوی شدید بنزین نیز موتور را خاموش کنید و خودرو را با یدککش به تعمیرگاه برسانید؛ زیرا خطر آتشسوزی وجود دارد.
از جایگاههای معتبر و پرتردد سوختگیری کنید و رسید را نگه دارید. در صورت بروز مشکل، عدد کیلومتر، مقدار بنزین و زمان شروع علائم را یادداشت کنید؛ این اطلاعات در عیبیابی مفید است.
پس از مشاهده علائم، چند مکمل، اکتانافزا یا انژکتورشوی را همزمان داخل باک نریزید. سرویسهای دورهای مانند بررسی شمع و سیستم جرقهزنی را بهموقع انجام دهید، اما پمپ و انژکتور را بدون آزمایش تعویض نکنید. همچنین چراغ چک را با جدا کردن باتری پاک نکنید؛ زیرا کدها و دادههای ECU برای تشخیص منشأ خرابی ارزشمند هستند.
عیبیابی درست با دیاگ تخصصی شروع میشود. تعمیرکار باید کدهای خطا و دادههای لحظهای را بررسی کند، سپس فشار و دبی پمپ بنزین، وضعیت فیلتر، ریل سوخت و انژکتورها را بسنجد. شیلنگها و اورینگها نیز باید از نظر نشتی یا تغییر شکل کنترل شوند.
در صورت مشکوک بودن به آلودگی، نمونهگیری از بنزین میتواند وجود آب یا ترکیبات غیرعادی را مشخص کند. بررسی شمعها و کاتالیزور نیز در خودروهایی که میسفایر داشتهاند اهمیت دارد. این ترتیب از تعویض آزمایشی و پرهزینه قطعات جلوگیری میکند.
اگر خودروی چینی یا کرهای شما پس از سوختگیری دچار بد کار کردن موتور، افت شتاب یا چراغ چک شده است، میتوانید برای عیبیابی تخصصی به تهران رالی، مرکز تعمیر ماشینهای چینی و کرهای مراجعه کنید. بهتر است هنگام مراجعه، اطلاعات آخرین سوختگیری و زمان دقیق شروع علائم را همراه داشته باشید.
تخلیه باک برای همه خودروها لازم نیست. اگر موتور بدون علامت کار میکند، انجام این کار فقط براساس شایعات منطقی نیست. اما اگر علائم شدید درست بعد از سوختگیری آغاز شده یا وجود آب و آلودگی تأیید شود، تعمیرکار ممکن است تخلیه باک و شستوشوی مسیر سوخت را پیشنهاد دهد.
تخلیه بنزین در خانه خطر مسمومیت و آتشسوزی دارد و باید با تجهیزات مناسب در محیط تعمیرگاهی انجام شود. تصمیم نهایی نیز باید براساس شدت علائم، نتایج دیاگ و بررسی نمونه سوخت گرفته شود.
بنزین متانولدار لزوماً همه خودروهای چینی و کرهای را سریع خراب نمیکند، اما ناسازگاری احتمالی آن با موتور و قطعات سیستم سوخترسانی را نیز نباید نادیده گرفت. درصد متانول، میزان رطوبت، کیفیت فرمولاسیون و طراحی خودرو تعیین میکند که خطر تا چه اندازه جدی باشد.
برای کاهش ریسک، از جایگاه معتبر سوختگیری کنید، هیچ متانول یا مکمل ناشناختهای داخل باک نریزید و سرویسهای دورهای را بهموقع انجام دهید. اگر پس از سوختگیری علائمی مانند ریپ زدن، افت توان، چراغ چک یا بوی سوخت ظاهر شد، بهجای ادامه رانندگی و تعویض حدسی قطعات، خودرو را برای عیبیابی اصولی به تهران رالی بسپارید
