مقایسه هزینه یونولیت و قالب لایت فرم تنها با بررسی قیمت خرید اولیه، تصویر دقیقی از هزینه واقعی پروژه ارائه نمیدهد. یونولیت پس از هر پروژه نیاز به خرید مجدد دارد و هزینههایی مانند جمع آوری و مدیریت پسماند نیز به آن اضافه میشود، در حالی که قالب لایت فرم با قابلیت استفاده مجدد میتواند در چند پروژه مورد استفاده قرار گیرد. به همین دلیل، هرچه تعداد پروژههای پیمانکار بیشتر باشد، هزینه اولیه لایت فرم در دفعات متعدد استفاده سرشکن شده و مزیت اقتصادی آن بیشتر نمایان میشود. البته برای پروژههای کوچک یا یکباره، اجاره قالب میتواند گزینه مناسب تری باشد. در نهایت، انتخاب اقتصادی میان این دو گزینه باید بر اساس تعداد پروژه ها، دفعات استفاده، هزینه حمل و نگهداری و هزینه نهایی هر سیکل انجام شود، نه صرفاً قیمت خرید اولیه.
دیدارنیوز: وقتی صحبت از انتخاب مصالح سقف به میان می آید، اولین سوالی که اغلب کارفرمایان و پیمانکاران می پرسند این است: کدام گزینه ارزان تر تمام می شود؟ جواب این سوال، برخلاف تصور رایج، فقط به قیمت خرید اولیه بستگی ندارد. در این مقاله، هزینه واقعی استفاده از یونولیت و قالب لایت فرم را در طول عمر یک یا چند پروژه با هم مقایسه می کنیم.
این موضوع برای پیمانکارانی که فقط یک پروژه در پیش دارند با کسانی که به صورت مستمر چند پروژه را هم زمان یا پشت سر هم اجرا می کنند، دو جواب متفاوت دارد. به همین دلیل، به جای مقایسه ساده قیمت دو محصول، بهتر است هزینه را در قالب یک چرخه چندپروژه ای بررسی کرد.
بسیاری از تصمیم گیری ها در کارگاه، تنها بر اساس قیمت برچسب خورده روی محصول انجام می شود. اما در مورد قالب سقف، این نگاه ناقص است؛ چون یونولیت یک بارمصرف است و در هر پروژه باید از صفر خریداری شود، در حالی که قالب لایت فرم تا ۳۰ بار قابل استفاده مجدد است. یعنی مقایسه درست، نه مقایسه قیمت هر واحد، بلکه مقایسه هزینه در طول چند پروژه متوالی است.
فراتر از قیمت خرید، یونولیت هزینه های جانبی هم دارد که معمولاً در محاسبات اولیه لحاظ نمی شود: هزینه دفع پسماند غیرقابل بازیافت بعد از هر پروژه، احتمال آسیب و خرد شدن در حین جابه جایی که به معنای خرید مقدار اضافه برای جبران ضایعات است، و در برخی موارد هزینه های مرتبط با رعایت محدودیت های ایمنی حریق در پروژه های خاص. هیچ کدام از این هزینه ها روی برچسب قیمت یونولیت دیده نمی شود، اما در جمع بندی نهایی پروژه اثر خودشان را می گذارند.
قابلیت استفاده مجدد تا ۳۰ سیکل کاری، مهم ترین عامل تفاوت هزینه است. حتی اگر قیمت خرید اولیه هر قالب لایت فرم بالاتر از معادل یونولیتی اش باشد، همین یک بار خرید در چندین پروژه بعدی تکرار نمی شود؛ در حالی که برای یونولیت، هزینه خرید در هر پروژه از نو تکرار می شود. برای پیمانکارانی که به صورت مستمر پروژه دارند، این تفاوت در طول چند پروژه متوالی به وضوح به نفع لایت فرم تمام می شود.
اگر فقط یک یا دو پروژه در پیش دارید، لزوماً نیازی به خرید نیست. برای پروژه های زیر ۴ طبقه، قالب جایگزین یونولیت قابل اجاره هم هست و این گزینه معمولاً تا نیمی از هزینه در مقایسه با یونولیت صرفه جویی ایجاد می کند، بدون آنکه نیاز به سرمایه گذاری اولیه سنگین باشد. اما اگر به صورت مستمر پروژه دارید یا قصد ساخت چندین واحد در طول سال را دارید، خرید مستقیم قیمت لایت فرم را در همان چند پروژه اول مستهلک می کند و از آن به بعد عملاً هزینه اضافه ای برای این بخش از کار متحمل نخواهید شد.
یکی از عواملی که در مقایسه سریع بین این دو گزینه معمولاً نادیده گرفته می شود، هزینه نگهداری بین دو پروژه است. یونولیت چون یک بارمصرف است، اصلاً نیازی به فضای نگهداری ندارد؛ اما قالب لایت فرم، برای اینکه در پروژه های بعدی قابل استفاده باشد، به یک فضای انبار خشک نیاز دارد. این هزینه معمولاً ناچیز است (یک گوشه از انبار کارگاهی موجود کافی است)، اما پیمانکارانی که فضای انبار محدودی دارند، بهتر است این نکته را هم پیش از تصمیم گیری نهایی در نظر بگیرند.
برای اینکه مقایسه بین یونولیت و قالب لایت فرم واقعاً اقتصادی باشد، باید یک سوال مهم را پاسخ داد: از چند پروژه به بعد استفاده از قالب قابل استفاده مجدد می تواند هزینه کمتری نسبت به خرید مداوم یونولیت داشته باشد؟
محاسبه این موضوع به قیمت روز هر دو گزینه، تعداد قالب مورد نیاز، تعداد دفعات استفاده، هزینه حمل و شرایط پروژه بستگی دارد. با این حال، روش محاسبه ساده است. در مورد یونولیت، هزینه خرید در هر پروژه دوباره تکرار می شود؛ اما در مورد لایت فرم، هزینه خرید اولیه میان دفعات استفاده تقسیم می شود.
برای مثال، اگر هزینه خرید مجموعه قالب لایت فرم برای یک پروژه مشخص X تومان باشد و قالب ها در شرایط مناسب ۳۰ بار مورد استفاده قرار گیرند، هزینه خرید اولیه به ازای هر سیکل استفاده برابر با X تقسیم بر ۳۰ خواهد بود. البته برای محاسبه دقیق تر باید هزینه هایی مانند حمل، نگهداری، تعمیرات احتمالی و کسری قالب نیز در نظر گرفته شود.
استفاده از قالب قابل استفاده مجدد به این معنا نیست که خرید آن برای هر پروژه ای بهترین تصمیم است. اگر پیمانکار تنها یک پروژه کوچک در پیش داشته باشد و برنامه ای برای استفاده مجدد از قالب نداشته باشد، سرمایه گذاری اولیه ممکن است توجیه اقتصادی کمتری داشته باشد.
در چنین شرایطی، اجاره قالب می تواند گزینه منطقی تری باشد؛ زیرا هزینه خرید اولیه حذف می شود و پیمانکار فقط برای مدت مورد نیاز پروژه هزینه پرداخت می کند. همچنین اگر پروژه در محلی اجرا شود که هزینه حمل قالب بالا باشد یا فضای مناسبی برای نگهداری تجهیزات وجود نداشته باشد، این هزینه ها باید در محاسبه نهایی لحاظ شوند.
بنابراین تصمیم اقتصادی را نباید با این سوال گرفت که «قیمت لایت فرم کمتر است یا یونولیت؟». سوال درست این است که «با توجه به تعداد پروژه ها، مدت استفاده، هزینه حمل، نگهداری و امکان استفاده مجدد، کدام گزینه هزینه نهایی کمتری برای پروژه من ایجاد می کند؟»
آیا قیمت اولیه قالب لایت فرم همیشه از یونولیت بالاتر است؟
در نگاه اول معمولاً بله، اما چون قابل استفاده مجدد است، هزینه واقعی آن در طول چند پروژه پایین تر از یونولیت تمام می شود.
برای یک پروژه تک واحدی، خرید به صرفه است یا اجاره؟
برای پروژه های کوچک و یک باره، معمولاً اجاره گزینه اقتصادی تری است، چون نیازی به سرمایه گذاری اولیه برای خرید تجهیزاتی که فقط یک بار استفاده می شود، نیست.
آیا خرید نمونه های ارزان قیمت و بدون تاییدیه رسمی در بلندمدت به صرفه تر است؟
لزوماً نه. محصولی که تاییدیه رسمی و ثبت اختراع ندارد، ممکن است در سیکل های استفاده مجدد زودتر دچار افت کیفیت یا آسیب شود؛ یعنی همان مزیت اصلی اقتصادی این نوع قالب (استفاده مجدد چندباره) را از دست می دهد و در عمل هزینه بیشتری به پروژه تحمیل می کند.
