العربیه به نقل از یک منبع بلندپایه مدعی شد که امضای یادداشت تفاهم ایران و آمریکا ممکن است روز یکشنبه بهصورت غیرحضوری انجام شود.
دیدارنیوز: یک منبع بلندپایه شامگاه جمعه به «العربیه» اطلاع داد امضای یادداشت تفاهم ایران و آمریکا ممکن است روز یکشنبه بهصورت غیرحضوری انجام شود.
ایالات متحده و ایران روز جمعه اعلام کردند به توافق پایان جنگ دو کشور نزدیک شدهاند. یک مقام ارشد آمریکایی نیز گفت دو طرف بر سر متن توافق به تفاهم رسیدهاند و انتظار میرود واشینگتن طی روزهای آینده یک توافق اولیه را امضا کند.
عباس عراقچی وزیر خارجه ایران نیز اظهار داشت همچنان امکان اعمال اصلاحات در متن وجود دارد، اما توافق اولیه بهوضوح نشان میدهد که ایران از این درگیری خارج شده است.
او در گفتوگو با تلویزیون دولتی ایران گفت: «ایران در جنگ با ایالات متحده پیروز شده است.»
بر اساس گزارش منابع مختلف، آنچه «یادداشت تفاهم» نامیده میشود شامل بازگشایی مجدد تنگه هرمز و لغو محاصره آمریکا علیه بنادر ایران است. همچنین قرار است در مرحله بعد مذاکراتی درباره برنامه هستهای ایران انجام شود؛ برنامهای که رئیسجمهور آمریکا، آن را دلیل آغاز جنگ عنوان کرده بود.
یک مقام آمریکایی که نخواست هویتش منتشر شود، به خبرنگاران گفت این توافق اهداف اصلی ترامپ را تأمین میکند و مذاکرات را در «وضعیت بسیار مطلوبی» قرار میدهد.
محتوای توافق
نسخههای درز کرده از پیشنویس یادداشت تفاهم که منابع غربی، پاکستانی و ایرانی منتشر کردهاند، به گفته برخی ناظران بهطور آشکار به نفع ایران تنظیم شدهاند. موضوعی که انتقاد دونالد ترامپ را برانگیخت و او این گزارشها را نادرست توصیف کرد.
اگرچه میان نسخههای مختلف تفاوتهای جزئی وجود داشت، اما تقریباً همه آنها بر پذیرش خواستههای اصلی تهران تأکید داشتند. به باور برخی تحلیلگران، تنها دستاورد قابلتوجه ترامپ بازگشایی تنگه هرمز بوده است. گذرگاهی که ایران پس از حملات آمریکا و اسرائیل در ماه فوریه آن را مسدود کرده بود.
عراقچی گفت ایران در کنار عمان کنترل عبور و مرور دریایی در تنگه هرمز را حفظ خواهد کرد. تنگهای که پیش از جنگ حدود یکپنجم عرضه جهانی نفت و گاز از آن عبور میکرد.
بر اساس مفاد پیشنویس توافق که منابع مختلف در اختیار خبرگزاری «رویترز» قرار دادهاند، آمریکا بلافاصله میلیاردها دلار از داراییهای مسدودشده ایران را آزاد خواهد کرد و تحریمهای صادرات نفت ایران را لغو میکند. در مقابل، ایران محاصره تنگه هرمز را برمیدارد.
همچنین بررسی مطالبات اصلی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران به مدت ۶۰ روز به تعویق خواهد افتاد تا مذاکرات برای دستیابی به توافق نهایی ادامه یابد.
به گفته منابع آگاه، پیشنهادها شامل گفتوگو درباره پرداخت احتمالی غرامت به ایران به دلیل جنگ و همچنین کنار گذاشتن درخواست آمریکا برای محدود کردن برنامه موشکی ایران است.
پیش از این، واشینگتن خواستار واگذاری ذخایر اورانیوم با غنای بالا از سوی ایران شده بود. اما هیچیک از نسخههای پیشنویس مشاهدهشده توسط رویترز اشارهای به این موضوع نداشتند و منابع تأکید کردند که این درخواست فعلاً کنار گذاشته شده است.
با این حال، یک مقام ارشد دیگر آمریکایی گفت که ذخایر اورانیوم ایران «نابود و منتقل خواهند شد» و برنامه هستهای ایران نیز برچیده میشود.
این مقام افزود: «تا زمانی که ایران به تعهدات خود عمل نکند و تنگه هرمز باز نماند، هیچ پولی آزاد نخواهد شد. همچنین ایران هیچگونه تأمین مالی برای گروههای تروریستی انجام نخواهد داد. این همان چیزی است که آنها پذیرفتهاند. این توافق بر پایه میزان پایبندی آنها استوار است».
یک منبع غربی گفت که در صورت نهایی شدن متن، ممکن است این یادداشت تفاهم تا روز یکشنبه توسط ونس معاون رئیسجمهور آمریکا و قالیباف رئیس مجلس ایران، امضا شود. در حال حاضر شهر ژنو محتملترین محل امضای توافق به شمار میرود.
یک مقام دولت آمریکا گفت گزینه امضای توافق در اروپا مطرح شده، اما هنوز تصمیم نهایی در این خصوص اتخاذ نشده است.
اسرائیل طرف توافق نیست
با وجود مشارکت اسرائیل با آمریکا در جنگ ۴۰ روزه اخیر علیه ایران، تلآویو تاکنون از روند مذاکرات کنار گذاشته شده است.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، تأکید کرد اسرائیل طرف این یادداشت تفاهم نخواهد بود.
نتانیاهو در هفتههای اخیر بارها با ترامپ دچار اختلاف شده بود چرا که واشینگتن از اسرائیل خواسته بود برای فراهم شدن زمینه توافق با تهران، عملیات نظامی خود در لبنان را محدود کند.
عراقچی گفت این توافق به جنگ در لبنان پایان خواهد داد و به معنای خروج اسرائیل از مناطق اشغالی خواهد بود.
اما وزیر دفاع اسرائیل اعلام کرد اسرائیل از خاک لبنان عقبنشینی نخواهد کرد. همچنین یک مقام ارشد اسرائیلی گفت کشورش انتظار دارد هرگونه توافقی آزادی عمل اسرائیل برای مقابله با آنچه تهدید در مناطق تحت کنترل خود میداند را حفظ کند.
